Voor mijn visie op leiderschap verwijs ik naar de onderstaande plaatjes. Klik een plaatje aan met de muiswijzer.
 |
 |
 |
Aanpak
als interimbestuurder | Aanpak
als mediator | Aanpak
als trainer/coach |
De
probleemstelling en de doelstelling
Je moet als interimdirecteur in staat
zijn een probleem voor een opdrachtgever snel en effectief tot een oplossing
te brengen. Hij zal daarvoor de formele opdracht in een bredere context gaan
analyseren. Hij speurt naar schriftelijke bronnen en praat met sleutelfiguren.
Hij communiceert goed met zijn opdrachtgever. Welke strategie en doelstellingen
worden gehanteerd? Is het probleem goed omschreven? Zijn de middelen toereikend?
Welke klantengroepen of stakeholders spelen mee? Wat zijn de maatstaven voor
succes? Welke stijl van leidinggeven past bij de cultuur van deze organisatie?
Waar liggen de weerstanden?
De
eigen analyse
Een interimdirecteur heeft een koffer
vol met eigen analysetechnieken en interventiestrategieën. Naar analogie
van het Tangramverhaal hanteer ik 7 analysemodellen en 7 interventiestrategieën
om de voorgelegde problematiek van meerdere kanten te bekijken en om van de
opdracht een effectief plan te maken. Daarin komen verschillende vragen aan
de orde. Welke samenhang is er met andere vraagstukken? Zijn er voldoende voorwaarden
voor succes? Hoe moeten de processen worden verbeterd? Hoe is het met de managementinformatie?
Welke mix van top down en bottom up communicatie is nodig? Hoe is het met de
motivatie en competenties van de sleutelfiguren?
Blijkt de probleemstelling en de doelstelling (gedeeltelijk) onjuist dan wordt
dit op een open wijze met de opdrachtgever doorgenomen.
Het
Plan van Aanpak
Na een (her)formulering van de opdracht
worden de bevindingen teruggekoppeld naar de opdrachtgever en wordt binnen 3
weken een Plan van Aanpak gepresenteerd, dat als een projectplan is omschreven.
De analyse loopt logisch over in de doelstellingen van het plan. De weg van
uitgangssituatie naar de doelstellingen wordt in de tijd van piketpalen voorzien.
Bij een procesgerichte sturing zijn niet zozeer de beoogde eindresultaten omschreven
dan wel de te verbeteren processen en wie daarbij betrokken worden. Je mikt
op een voorhoede van medewerkers die het pad effent voor veranderingen of verbeteringen.
De
uitvoering van de opdracht
Veel plannen komen niet of slechts gedeeltelijk
tot uitvoering. Een interimdirecteur ziet juist daarin een uitdaging en presenteert
zijn plan als een interessante reis, waarin met humor en enthousiasme medewerkers
worden geïnspireerd. Naar de medewerkers moet duidelijk worden gecommuniceerd
wat de koers is en welke bijdragen worden verwacht. Er moeten duidelijke tussendoelen
zijn geformuleerd. De communicatie met de mensen moet stimulerend zijn en het
draagvlak moet worden versterkt. Snelle resultaten, 'best practices' en tevreden
klanten worden zichtbaar gemaakt.
De
managementinformatie
De regie van de managementinformatie
wordt erop gericht dat de verschillende managementniveaus informatie krijgen
over de behaalde resultaten. De interimdirecteur geeft daarbij zelf het goede
voorbeeld door heldere maandelijkse voortgangsrapportages. Vervolgens wordt
gestreefd naar een duidelijke interpretatie waar doelstellingen wel of niet
zijn gehaald, welke processen in gang zijn gezet, waar middelen (on)toereikend
zijn en hoeverre de ontwikkeling in de tijd klopt. Resultaten worden gevierd
en benadrukt. Zonodig moet een bijstelling van de koers, de doelen, de middelen
of de tijdstippen plaats vinden. Doe het tijdig.
De
overdracht
In de van de opdracht zal de interimdirecteur
zich overbodig maken en zijn taken zorgvuldig overdragen aan een opvolger en
aan andere leden van het managementteam. Hij rondt af met een goede zakelijke
rapportage waarin de resultaten in vergelijking met het Plan van Aanpak worden
omschreven en waarin conclusies en aanbevelingen worden aangegeven.
Mediation wordt ingezet voor het vinden van een gemeenschappelijk perspectief. De mediator begeleidt partijen in onderhandelingen bij het vinden van een gezamenlijke oplossing voor samenwerking. Hij brengt vastgelopen communicatie weer op gang, waarbij emoties en zaken worden gescheiden. Via mediation komen vaak creatieve oplossingen tot stand, waarmee alle betrokkenen tevreden zijn. Er is pas een oplossing als er een win-win resultaat is bereikt. Zo'n oplossing gaat verder dan een compromis.
Het
is niet voldoende om te weten wat goed is; je moet het ook kunnen doen.
George Bernard Shaw
De aanpak in trainingen en coaching wordt gekenmerkt door 'doen is leren'. Voorgeprogrammeerde, bij trainingen verworven kennis, is niet voldoende om goed te kunnen presteren. Leren vereist ook inzicht verwerven door toepassing, door samen te werken en door de juiste vragen te stellen. In het creëren van kansen en het oplossen van problemen ontwikkelt elke manager zijn eigen stijl. In het voorkeursgedrag schuilt onze sterkte. Door het verwerven van meer inzicht in dat gedrag en de ontwikkeling van communicatieve vaardigheden kan onze gedragsstijl vaak productiever worden ingezet.
Ebbe
Rost van Tonningen sluit nauw aan bij de praktijk van de deelnemers en zet daarbij
zijn eigen uitgebreide en gevarieerde praktijkkennis in. Dat doet hij door het
zelfoplossend vermogen van de deelnemers te stimuleren. Middelen daarbij zijn
o.a. cases, rollenspelen, interventies, vragen stellen, brainstorm en simulaties.
Ook werkt hij met videofragmenten.